هفته نکوداشت پدافند غیرعامل ( 3الی 10آبانماه)
پدافند غیرعامل یا همان دفاع بدون اسلحه یکی از بخشهای مهم و نوین الگوی دفاع در جمهوری اسلامی است که متولی صیانت از مردم و حفاظت از زیرساختهای حیاتی در برابر تهدیدات است. پدافند غیرعامل چه در سطح مفهومی آن و چه در سطح نگاشت نهادی تلاشی است برای ایجاد لایههای دفاعی در برابر سیل از تهدیدات مدرن. سازمان پدافند غیرعامل ایران در سال ۱۳۸۲ بر اساس فرمان مقام معظم رهبری به عنوان عالیترین مقام در جمهوری اسلامی ایران تشکیل گردیده است.
به طور کلی منظور از پدافند غیرعامل مجموعه اقداماتی است که بدون بکارگیری سلاح و تجهیزات نظامی باعث کاهش آسیبپذیری، افزایش پایداری ملی، تسهیل مدیریت بحران، تداوم کارکرد فعالیت های ضروری و تولید بازدارندگی دفاعی در برابر تهدیدات و اقدامات نظامی دشمن می گردد.
مهمترین رسالتهای سازمان پدافند غیرعامل ایران را میتوان در موارد ذیل خلاصه کرد:
رصد، پایش و تشخیص تهدیدات
حفظ، پایدارسازی، کاهش آسیب پذیری و مصونسازی زیرساخت های کشور
صیانت و حفاظت از مردم
آموزش عمومی مردم و ارتقای آمادگیها
دفاع سایبری در برابر تهاجمات سایبری دشمن
دفاع در برابر تهدیدات نامتعارف دشمن
تضمین و استمرار خدمات ضروری دستگاه ها در برابر تهدیدات
ارتقای تاب آوری و انسجام ملی
مقابله غیرنظامی با تهدیدات دشمن
این سازمان مهم در ایران که ذیل ستاد کل نیروهای مسلح فعالیت می کند در دو سطح ستادی و عملیاتی ماموریتهای خود را پیش میبرد. در سطح ستادی مهمترین ماموریتهای این سازمان عبارت است از:
۱.تبیین و برآورد تهدیدات دشمن در حوزه های مختلف
۲.راهبری و هدایت و اجرای طرحهای پدافند غیرعامل
۳.ارزیابی فنی پدافندی طرح های پدافند غیرعامل دستگاه های اجرایی
۴.نظارت بر اجرای پدافند غیرعامل دستگاه های اجرایی
۵.تصویب ضوابط، استانداردها و دستورالعملهای عمومی و تخصصی در حوزه پدافند غیرعامل
۶.تعیین مصادیق تاسیسات زیربنایی، ساختمانهای حساس و شریانهای اصلی و حیاتی کشور
۷.تصویب طرح های پدافند غیرعامل دستگاه ها و تایید اعتبار مورد نیاز آنها
۸.بررسی و تایید نتایج ارزیابیها از اجرای طرح های پدافند غیرعامل
۹.ایجاد هماهنگی لازم بین دستگاه های اجرایی در حوزه پدافند غیرعامل
۱۰.نهادینه سازی اصول و الزامات و ملاحظات فنی و مهندسی پدافند غیرعامل در ذات طرح های توسعه ای کالبدی کشور
۱۱.تعامل سازنده با نهادهای قانونگذار و تنظیم کننده برنامه های موضوعی و ۵ ساله کشور در جهت نهادینه سازی پدافند غیرعامل در آنها
۱۲.تهیه و تدوین و ابلاغ نظامات فنی و اجرایی طرح های پدافند غیرعامل کشور
همچنین در سطح عملیاتی نیز این سازمان متولی ماموریتهای مهمی از جمله:
۱-سازماندهی، طرح ریزی، هدایت و راهبری عملیات پدافندی مقابله با تهدیدات نوین دشمن
۲-هدایت و راهبری مقابله با تهدیدات نوین (سایبری، زیستی، پرتوی، شیمیایی)
۳-هدایت، راهبری، مدیریت و کنترل سامانه های مرتبط با پدافند غیرعامل کشور در برابر تهدیدات نوین
۴-ارتقای آمادگی دستگاههای اجرایی برای تداوم چرخه تولید و خدمات در مقابله با انواع تهدیدات
۵.بکارگیری ظرفیتها و منابع کشور در حوزه های مختلف برای انجام تمهیدات لازم پدافند غیرعامل
۶-فرهنگسازی و آماده سازی دستگاه های اجرایی و استانهای کشور برای کمک، اداره و هدایت مردم در شرایط بحرانی میباشد
به طور خلاصه؛ این سازمان از طریق سیاست گذاری، برنامه ریزی و راهبری و هدایت و سازماندهی و نظارت، موضوع مصونسازی زیرساختهای کشور و صیانت از مردم را از طریق فرهنگ سازی و آموزش عمومی و تخصصی، آمادگی و ارتقاء مقاومت ملی، پایش تهدیدات، طبقه بندی و سطح بندی مراکز و حوزه ها، کاهش آسیب پذیریها، نهادینه سازی اصول، الزامات و ملاحظات فنی مهندسی پدافند غیرعامل در ذات طرح و پروژه های ملی ، استانی کشور ، تسهیل مدیریت بحران و تداوم کارکردهای ضروری کشور، راهبری می کند.
سازمان پدافند غیرعامل اگرچه زیر مجموعه ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران تعریف می شود ولی حوزه عملکرد آن فراگیر و همه دستگاه های اجرایی، نهادها و سازمان های عمومی و غیردولتی و همچنین زیرساختهای کشور را در برمیگیرد. از همین رو، برای تعامل بهتر با دستگاه های اجرایی، متناسب با ویژگیهای دستگاهها، معاونتهای متناظری در سازمان پدافند غیرعامل کشور پیش بینی شده است.
همچنین این سازمان برای پاسخگویی به انواع تهدیدات احتمالی، قرارگاه های تخصصی را با موضوعات خاص تشکیل داده است که بر بررسی دائمی تهدیدات انسان ساخت و ایجاد آمادگی لازم برای مقابله با آنها تمرکز دارند.